چرا امیرالمؤمنین علی (ع) از حضرت زهرا (س) دفاع نکرد؟ – حاج آقا کاشانی

پرسش این است: چرا امیرالمؤمنین علی (ع) از حضرت زهرا (س) دفاع نکرد؟ پاسخ را باید در خود ماجرای تهدید و هجوم به خانه حضرت فاطمه زهرا (س) جست.

روایتی صحیح‌السند در مصنف ابن ابی‌شیبه نقل شده است. پس از بیعت با خلیفه اول، خلیفه دوم نزد حضرت زهرا (س) آمد و گفت پس از پدرت، کسی نزد ما از تو محبوب‌تر نیست؛ اما اگر امیرالمؤمنین علی (ع) و زبیر در خانه تو گرد آیند، خانه را بر آنان آتش می‌زنم:

وَايْمُ اللَّهِ مَا ذَاكَ بِمَانِعِي إِنِ اجْتَمَعَ هَؤُلَاءِ النَّفَرُ عِنْدَكِ أَنْ أَمَرْتُهُمْ أَنْ يُحَرَّقَ عَلَيْهِمُ الْبَيْتُ
به خدا سوگند، این مانع من نیست که اگر این چند نفر نزد تو جمع شوند، دستور دهم خانه را بر آنان آتش بزنند.

این کتاب در عربستان در ۲۵ جلد چاپ شده و محقق آن، سعد بن ناصر شثری، سند این روایت را صحیح دانسته است.

منطق این تهدید شگفت است. مرد خانه بیعت نکرده، اما زن خانه را تهدید می‌کنند که خانه را با اهلش آتش می‌زنند؛ خانه‌ای که چهار کودک خردسال در آن بود. هیچ عرفی چنین کاری را نمی‌پذیرد. حتی برای دستگیری قاتلی خطرناک، خانه‌ای را که کودکان در آن هستند، آتش نمی‌زنند.

سعد بن عباده، رئیس خزرج، تا پایان عمر بیعت نکرد. با این حال نه کسی به در خانه‌اش رفت و نه تهدیدی شد. پس چه چیزی چنین گستاخی‌ای را در برابر خانه حضرت فاطمه زهرا (س) پدید آورد؟

هجوم به خانه زمانی رخ داد که مطمئن شدند یاوری در کار نیست. گلایه حضرت زهرا (س) از مردان مدینه هم همین بود. عده‌ای با پول و عده‌ای از ترس نشستند و سوختن در خانه را تماشا کردند.

امیرالمؤمنین علی (ع) در خطبه شقشقیه این وضعیت را چنین وصف می‌کنند:

وَطَفِقْتُ أَرْتَئِي بَيْنَ أَنْ أَصُولَ بِيَدٍ جَذَّاءَ أَوْ أَصْبِرَ عَلَى طَخْيَةٍ عَمْيَاءَ
و در اندیشه بودم که با دستی بریده به پا خیزم، یا بر تاریکی کور صبر کنم.

دست بریده یعنی نداشتن یار. اگر دفاع می‌کردند، جنگی نابرابر درمی‌گرفت و کربلا زودتر رخ می‌داد. با شهادت امیرالمؤمنین علی (ع) و حسنین (ع)، رشته هدایت قطع می‌شد.

فَصَبَرْتُ وَفِي الْعَيْنِ قَذًى وَفِي الْحَلْقِ شَجًا
پس صبر کردم، در حالی که خار در چشم و استخوان در گلو داشتم.

این صبر به سفارش پیامبر اکرم (ص) بود و عین عقلانیت. اگر عمار، سلمان، مقداد و ابوذر هم قیام نکردند، از سستی نبود. شمارشان اندک بود و دفاع، به کشته شدن اهل بیت (ع) می‌انجامید.

user picture

تصویر صوت